VS-Iran: Overval op nucleaire brandstofmarkt

door Rudo de Ruijter,
Onafhankelijk onderzoeker

Bijgewerkt 2 maart 2007

In de coulissen van het politieke steekspel rond Iran, zijn een paar landen bezig met het vormen van een nieuwe wereldorde. Ze nemen de wereldmarkt voor nucleaire brandstoffen in bezit. Nieuwe regels van het Internationale Agentschap voor Atoom Energie (IAAE) moeten voorkomen, dat er nieuwe concurrenten op die markt verschijnen. De VS, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland, Rusland, China en Japan zullen de nucleaire tankstations van de wereld worden. Onder de paraplu van de IAAE zullen deze leveranciers de regels dicteren, de prijzen vaststellen en bepalen in welke valuta zij betaald willen worden. Iran is het voorwendsel en de test voor hun plannen. De problemen van de wereldeconomie van morgen worden vandaag gevormd. 

Inhoud:

• Iran en het Non-Proliferatie Verdrag
• De nucleaire geschiedenis van Iran
• Van sjah Reza tot Khomeini
• De beschuldigingen tegen Iran: 130 gram uranium
• De agenda van de VS: de olie, de dollar en de buitenlandse schuld…
• Zoeken naar bondgenoten
• E3: de vreemde Europese delegatie
• Rusland en China
• Waarom wil Iran kernenergie?
• Is verrijking in landen zonder kernwapens gevaarlijk?
• De geboorte van een nieuwe wereldorde
• Bedenkelijke elementen
• Het theater van de Verenigde Naties

 

Iran en het Non-Proliferatie Verdrag

De president van de VS wil ons doen geloven, dat Iran plannen heeft voor kernwapens. Welnu, we herinneren ons, dat hij in 2002 Irak ervan beschuldigde massavernietigingswapens te hebben. Dat bleek een leugen. Ook de beschuldigingen tegen Iran blijken niet te kloppen. In dit artikel vind je de feiten en wordt een verkenning gemaakt van de strategische achtergronden van de actuele spanningen.

Iran is een lidstaat van het Non-ProliferatieVerdrag sinds de eerste dag van dat verdrag in 1968. [1] Het verdrag beoogt niet alleen de verspreiding van kernwapens tegen te gaan, maar ook elkaar te helpen bij de ontwikkeling van civiele kernenergie. [2] In het verdrag beloofden de landen die kernwapens hadden (VS, Rusland, China, Frankrijk en Engeland) deze te ontmantelen. (Tot nu toe zijn zij hun belofte niet nagekomen.) De andere leden moesten overeenkomsten sluiten met het Internationale Agentschap voor Atoom Energie (IAAE), de waakhond van het verdrag, voor de implementatie van controles. IAAE’s overeenkomst met Iran werd 15 mei 1974 van kracht. [3]

De nucleaire geschiedenis van Iran

In die tijd regeerde sjah Reza Iran. Dank zij Operatie Ajax (van Engeland en de VS) in 1953 zat hij nog steeds op de troon. In 1957 wilde sjah Reza kernenergie in Iran gaan ontwikkelen. [4] De VS bood alle hulp en spullen die hij wenste: een onderzoeksreactor, verrijkt uranium en plutonium. De onderzoeksreactor werd in november 1967 gestart, maar die ging al gauw stuk. Toen werden ook de Fransen goede vrienden en zij beloofden de onderzoeksreactor te repareren. De sjah verstrekte aan Frankrijk een lening van 1 miljard dollar voor de bouw van een opwerkingscentrale in Tricastin, in het Zuiden van Frankrijk. Vanaf 1974 boden steeds meer landen hun diensten aan. Contracten volgden voor vijf reactors en brandstof uit Frankrijk, twee reactors en brandstof uit de VS, regelmatige aankopen van uranium uit Australië en twee reactors uit West-Duitsland. Denemarken leverde 10 kilo hoog verrijkt uranium en 25 kilo natuurlijke uranium. Technisch personeel kwam uit Argentinië en India, terwijl Iraanse studenten naar het Verenigd Koninkrijk en West-Duitsland gingen. Gesprekken werden gevoerd met Pakistan en Turkije voor regionale nucleaire samenwerking. Het Iraanse budget voor atoomenergie steeg van 30 miljoen dollar in 1975 naar 1 miljard het jaar daarop en er werden nog meer reactors uit de VS besteld. Tegen het einde van 1978, terwijl er nog geen enkele reactor voltooid was, had de sjah geen geld meer. Ondertussen bereikte de weerstand van het volk tegen de sjah’s bloedvergietende onderdrukking zijn toppunt.

Van sjah Reza tot Khomeini

De weerstand tegen de sjah was gegroeid sinds 1953, toen volksheld en Eerste Minister Mossadeq afgezet was door een gezamelijke coup van de CIA, de Engelsen en de sjah. [5] Mossadeq had succesvol gestreden voor de nationalisatie van de Anglo Iranian Oil Company (BP). Gedaagd door Engeland, had Mossadeq de zaak gewonnen bij het Internationale Gerechtshof in Den Haag. [6] Tijdens de coup was de sjah aanvankelijk het land uit gevlucht, maar kwam terug, nadat het leger er in geslaagd was het protest van de bevolking neer te slaan. In 1960, om zijn Amerikaanse vrienden te plezieren, verleende hij diplomatieke immuniteit aan alle VS burgers die in Iran werkten. Een jonge tegenstander, Ruhollah Khomeini, durfde de sjah daarover in het openbaar te bekritiseren. De eerste keer kreeg hij gevangenisstraf en toen hij een paar jaar later recidiveerde, werd hij het land uit gezet. De onderdrukking door de sjah nam met de jaren toe. In rellen werden vele honderden tegenstanders gedood en duizenden gewond. In 1977 waren alle oppositie bewegingen verenigd en in januari 1979 vluchtte de sjah definitief het land uit. Khomeini kwam in triomf terug en op 1 april 1979 werd per referendum de Islamitische Republiek Iran uitgeroepen. In november 1979, toen studenten hadden vernomen, dat de sjah naar de VS was gegaan, bestormden zij de ambassade van de VS in Teheran om zijn uitlevering te eisen en hem terecht te kunnen stellen. Een lang gijzeldrama volgde. Een poging van de VS om het ambassadepersoneel te bevrijden mislukte. President Saddam Hussein van Irak, destijds een goede vriend van de VS, viel Iran binnen en kondigde aan, dat hij binnen drie dagen in Teheran zou zijn. De oorlog tussen Irak en Iran zou echter 10 jaar duren en honderd duizenden levens kosten.

Tijdens het eerste oorlogsjaar, op 7 juni 1981, bombardeerde Israel de bijna voltooide kerncentrale van Osirak, in Irak. [6a] Israel heeft kernwapens en is geen lid van het Non-Proliferatie verdrag. Veel landen voelen zich bedreigd door het Israelische nucleaire wapenarsenaal.

In 1989 viel het Warschau-Pact uiteen. In diezelfde periode beging Saddam de vergissing om Koeweit binnen te vallen. VS’ houding ten aanzien van Irak draaide toen 180 graden. Sinds die tijd beschouwt zij zowel Irak als Iran als vijanden.

Maar omdat deze landen respectievelijk 10,5 en 10 procent van ‘s werelds oliereserves hebben en de VS ‘s werelds grootste olie-opslokker is (25 procent van alle olie) was het te voorzien, dat de VS deze landen niet gewoon links zou laten liggen. De VS beschikt nu nog slechts over minder dan 2 procent van ’s werelds oliereserves. Haar afhankelijkheid van geïmporteerde olie neemt snel toe. Volgens Bush was die in 2006 al 60 procent. [7]

De beschuldigingen tegen Iran: 130 gram uranium

Op 16 juni 2003 kondigde het Internationale Agentschap voor Atoom Energie aan, dat Iran een uranium-import uit 1991, als ook het opslaan en verwerken daarvan, niet had gerapporteerd. Dat is waar. Maar uit een vertrouwelijk document van de IAAE van 6 juni 2003 vernemen we, dat deze import slechts 130 gram uranium bevatte. [8] Volgens artikel 37 van de officiële overeenkomst tussen de IAAE en Iran, van kracht sinds 15 mei 1974, zijn nucleaire materialen, die minder dan 1 kilo uranium bevatten, vrijgesteld van de IAAE regels. [9] De beschuldigingen van de IAAE moesten de wereld doen geloven, dat Iran de regels had overtreden.

Vergelijkbare steekspelletjes zijn er rond het Additionele Protocol. Tijdens het embargo tegen Irak, toen er bewijs moest worden gevonden van massavernietigingswapens en Saddam niet méér rechten wilde verlenen aan de VN-inspecteurs, had de IAAE extra regels ontwikkeld om haar inspecties te vergemakkelijken. De nieuwe regels zouden het ook makkelijker maken om nog meer onderscheid te maken tussen de leden van het verdrag: excessieve regels voor het ene land en vriendelijke regels voor anderen. In juni 2003 hadden 33 van de 188 leden van het Additionele Protocol ondertekend. Niettemin wilde de VS en een delegatie van de Europese Unie (gevormd door Frankrijk, Duitsand en het Verenigd Koninkrijk) Iran dwingen het Additionele Protocol te ondertekenen. In ruil beloofden de drie Europese landen (E3) om met interessante handelsovereenkomsten op de proppen te komen. Iran wilde wel aanhoren wat zij te bieden hadden. Dat is niet zo verwonderlijk. 30 procent van de Iraanse olie gaat naar Europa en 40 procent van haar importen komt uit Europa. Sinds het voorjaar van 2003 verkocht Iran haar olie zelfs in euros in plaats van dollars, wat goed is voor Europa en slecht is voor de VS, omdat dit de dollar verzwakt.

In feite zijn deze E3 landen precies die Europese landen, die meedoen in de roofoverval op de nucleaire brandstofmarkt, die zich bijna onopgemerkt voltrekt achter het rookgordijn van beschuldigingen tegen Iran. Daarover zo direct meer.

Tijdens de gesprekken over nieuwe handelsovereenkomsten had Iran vrijwillig ingestemd met een tijdelijke stopzetting van haar onderzoeksprogramma voor de verrijking van uranium en, vooruitlopend op de eventuele ondertekening van het Additionele Protocol, liet zij uitgebreide inspecties van haar nucleaire installaties toe. Na herhaalde Iraanse verzoeken werd echter duidelijk, dat de E3 niet van plan was haar belofte voor handelsovereenkomsten in te lossen. Ze wilde de gesprekken slechts zo lang mogelijk laten duren om ondertussen Iran te verhinderen uranium te verrijken. Iran hervatte haar onderzoeks-programma en paste weer de contractueel overeengekomen regels voor de IAAE-inspecties toe. Dat leidde tot een poging van de VS en de E3 om Iran door de Veiligheidsraad van de VN te laten veroordelen.

De agenda van de VS: de olie, de dollar en de buitenlandse schuld…

Dus, als de zogenaamde bewijzen tegen Iran verzonnen blijken te zijn, wat is dan de echte issue? Ik denk, dat het globale idee voor iedereen duidelijk is. Met haar excessieve energie-consumptie denkt de VS, dat het nodig is pro-VS regeringen te hebben in Irak, Iran en voor het pijpleiding-project van UNOCAL ook in Afghanistan. Tijdens de Koude Oorlog waren Saddam Hussein in Irak en sjah Reza in Iran nuttige geallieerden, maar die dagen waren voorbij. Dank zij Bush hebben we nu oorlogen in Afghanistan en Irak. Iran ligt er tussen in. Gezien de reputatie die de VS in Iran opgebouwd heeft, zal een pro-VS regering hier niet gauw spontaan tot stand komen.

De tweede oorzaak, die de aggressieve houding van Bush tegenover Iran verklaart, is Iran’s aandeel in de verzwakking van de dollar. En de hegemonie van de VS stoelt in grote mate op de wereldwijde vraag naar dollars.

In het kort werkt dat zo. ‘s Werelds olie en gas wordt verhandeld in dollars. Sinds 1971 had de VS het voordeel de wereldleverancier van dollars te zijn. Dollars aan het buitenland leveren betekent, dat de VS geld kan drukken en daarmee goederen, diensten en investeringen kan inkopen. Omdat de buitenlanders de dollars nodig hebben om gas en olie te kopen en de dollars via de vrije wereldhandel vervolgens in alle uithoeken van de wereld verdwijnen, hoeft de VS daar niets voor terug te doen. Dollars aan het buitenland leveren betekent vrij winkelen. Dat doet de buitenlandse schuld weliswaar toenemen, maar zolang de buitenlandse vraag naar dollars groeit, trekt de VS zich van die schulden niets aan. Zij winkelt dus zonder haar schulden af te betalen. Zo is de buitenlandse schuld van de VS gestegen tot 3.200.000.000.000 dollar in 2006. En wanneer de wereld op een dag genoeg krijgt van dit misbruik en geen dollars meer wil, dan zou het massale aanbod van dollars de wisselmarkten overspoelen en onmiddellijk de koers doen inzakken. De dollar zou bijna niets meer waard worden en de buitenlandse schuld zou oplossen. Het is dus zeer aantrekkelijk valuta te leveren, die permanent in het buitenland in gebruik blijven.

Het voordeel vrij te kunnen winkelen werkt alleen voor zover het buitenland extra dollars nodig heeft. Dus telkens wanneer de olieprijzen stijgen op de door de VS gecontroleerde International Petroleum Exchange (IPE) in Londen en op de New York Mercantile Exchange (NYMEX), zijn er in de wereld meer dollars voor olieaankopen nodig. [17] Die worden in de VS gedrukt. [17a] Omdat 85 procent van de oliehandel buiten de VS plaats vindt, zijn er, voor elke extra dollar die binnen de VS nodig is, zeven dollars buiten de VS nodig. En alle extra dollars die het buitenland nodig heeft, resulteren voor de VS dus weer in gratis winkelen.

Om de buitenlandse vraag naar dollars nog verder te doen toenemen, verkoopt de Federal Reserve van de VS schatkistpapieren aan buitenlanders, hetgeen de hoeveelheid dollars in het buitenland vermindert. Dit vermindert het dollaraanbod op de wisselmarkten en doet de dollarkoers stijgen. Om te voorkomen, dat de dollarkoers blijft stijgen, moeten nieuwe dollars aan het buitenland “geleverd” worden, hetgeen weer resulteert in vrij winkelen. Wanneer de VS de dollarkoers wil doen zakken, hoeft ze slechts meer te importeren. In feite, zolang de vraag naar dollars in de wereld blijft groeien, kan de VS zelf de koers van de dollar bepalen en genieten van gratis winkelen. In het jaar 2004 stelde dit een voordeel van gemiddeld 2.167 dollar per inwoner van de VS voor.

Je kunt het ook anders voorstellen: tegenover elke 6.000 dollar aan importen, staan slechts 3.000 dollar aan exporten. Voor de overige 3.000 krijgt het buitenland niets terug. Elke tweede container die de VS invoert beschouwd zij als gratis. Je kunt het ook oplichterij, roof of imperialistische belasting noemen.

Maar met de torenhoge schulden is de dollar kwetsbaar geworden. Dat bleek onder meer toen Saddam Hussein op 6 november 2000 overstapte op de euro [11, 12]. In eerste instantie werden de wisselmarkten tijdelijk overspoeld door de dollars die niet meer voor de oliehandel met Irak nodig waren. Op dat moment had Iran ook al plannen aangekondigd om op de euro over te stappen en insiders vreesden, dat andere OPEC-landen misschien zouden volgen. [13] Saddam’s overstap leidde tot speculaties, afbrokkelen van vertrouwen in de dollar en het gevolg was een lange daling in de dollarkoers [13a], die uiteindelijk dreigde te eindigen met het in elkaar klappen van de dollar-economie. [14] Aan het einde van 2002 was de dollar al 18 procent gedaald. [15] Dit verklaart waarschijnlijk, waarom de VS niet langer kon wachten en zelfs de VN-Veiligheidsraad buiten spel zette om Irak op 20 maart 2003 binnen te vallen. De Iraakse oliehandel in euros werd op 6 juni 2003 weer teruggedraaid in dollars. [16] Dat heeft de daling van de koers tijdelijk gestopt.

Buurland Iran is echter in het voorjaar van 2003 begonnen met olieverkopen in euros en in de twee jaar die volgden zou de dollarkoers nog eens 12 procent verliezen. In 2006 was de vraag naar dollars zo zwak, dat een nieuwe Iraanse oliebeurs, die aangekondigd stond voor 20 maart, als die succesrijk bleek, een ernstige bedreiging zou vormen voor de zieke dollar en dus voor de wereldhegemonie van de VS. [10] Die bedreiging had meerdere kanten.

In 2004 stonden de buitenlanders niet meer te popelen om het sprookjesachtige krediet-caroussel van de VS draaiende te houden. De VS heeft eerst geprobeerd hen met hogere rente te verleiden, maar de buitenlandse vraag naar schatkistpapieren bleef laag. De enige uitweg om voldoende nieuw krediet te krijgen en de oorlogen van Bush te kunnen bekostigen, was de dollar te doen stijgen door een stijging van de olieprijzen op IPE en NYMEX. Die prijzen komen niet simpelweg tot stand door vraag en aanbod, maar vooral door speculaties over toekomstige ontwikkelingen. Het opdrijven van de prijzen gebeurt altijd met speculaties over onvoldoende olie-aanvoer. In 2004 kwam daar onverwacht nog hurricane Katherina bij, die booreilanden in de Golf van Mexico had beschadigd, hetgeen voor schaarste zou zorgen en wat uiteindelijk zelfs tot een verdubbeling van de speculatieprijzen leidde.

Een onafhankelijke oliebeurs in Iran zou de mogelijkheden om de olieprijzen op de IPE en NYMEX op te drijven behoorlijk kunnen beperken. Voor de VS zou dat betekenen, dat wanneer de buitenlandse vraag naar dollars en schatkistpapieren laag is en de dollar wegzakt, zij nauwelijks of geen middelen meer heeft om de vraag naar dollars te doen toenemen.

Verder zou de Iraanse beurs de olie niet in dollars, maar in euros verkopen. Ook dat zou de vraag naar dollars verzwakken.

Ook zou de Iraanse beurs invloed kunnen krijgen op de wisselkoers tussen dollars en euros. Als de olie goedkoper wordt in euros, stijgt de vraag naar euros. En omgekeerd. Zowel voor Europa, als voor de VS hield dat risico’s in.

Omdat de opening van de beurs aangekondigd was voor 20 maart 2006 werd in de maanden daarvoor de taal tegen Iran stees dreigender. Officieel viel er geen woord over de beursplannen en de oliehandel in euros. Het was opzwepender om de wereld te vertellen, dat Iran vast en zeker plannen had voor kernwapens.

Uiteindelijk werd op 20 maart 2006 de beurs in Iran niet geopend. In april werd de opening aangekondigd voor de eerste week van mei 2006. [18] In die week verleende de Iraanse minister van Olie een licentie aan de beurs, maar de activiteiten werden uitgesteld.

President Poetin heeft toen plannen voor een Russische oliebeurs in roebels bekend gemaakt [18a] en deze pijlsnel gerealiseerd (8 juni 2006). De Russische exportmarkt voor olie en gas is vele malen groter dan die van Iran. Het  belang van de Iraanse oliebeurs is daarmee veel relatiever geworden en ik heb er nauwelijks nog iets over gehoord.

Zoeken naar bondgenoten

Om de strijd aan te gaan tegen Iran heeft de VS bondgenoten nodig. Bondgenoten zijn nuttig om de kosten te delen en om de puinhopen op te ruimen, zoals in Afghanistan en Irak. De beste manier om bondgenoten te vinden is er voor te zorgen, dat je vijand veroordeeld wordt door een resolutie van de VN-Veiligheidsraad. Dat houdt in, dat de VS de andere veto-houdende landen moet overtuigen. Natuurlijk zou dat niet lukken, wanneer de VS haar echte redenen zou vertellen. De VS moest met iets beters komen om hen op één lijn te krijgen. Welnu, veto-landen zijn de staten, die de Tweede Wereldoorlog gewonnen hebben. Zij hebben toevallig gemeenschappelijk, dat het nu kernwapen staten zijn en allemaal beschikken over verrijkingsinstallaties voor uranium. Dus wat zouden zij zeggen van een plan om hen te belonen met de exclusieve rechten voor het verrijken van uranium en voor de levering van nucleaire brandstof aan alle niet-kernwapen staten? [19]

E3: de vreemde Europese delegatie

In het diplomatieke toneelstuk over Iran, zien we het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Duitsland, de zogenaamde E3, zich aan de zijde van Bush scharen. De E3 zou een vertegenwoordiging van de Europese Unie voorstellen. Deze vreemde compositie van een EU-delegatie begint betekenis te krijgen, wanneer we opmerken, dat dit de Europese landen zijn, die beschikken over verrijkingsinstallaties. Gecamoufleerd onder de Europese vlag vertegenwoordigen zij hun eigen belangen in de verrijking en verwerking van uranium.

Hoe Europees zijn deze E3 landen? In feite is het een zeer vreemde zaak, dat zij als vertegenwoordigers van Europa ernaar streven om hun handelspartner Iran veroordeeld te krijgen door de VN-Veiligheidsraad. Het geeft aan, dat ze poker spelen om een hoge inzet. Ze nemen weloverwogen het risico de handelsbetrekkingen met Iran te verstoren en daarmee de in euros betaalde Europese olietoevoer. Hun pokerspel kan leiden tot een rechtstreeks handelsconflict met Iran, of tot een VN-embargo tegen Iran, waar de VS naar streeft.

Wanneer Bush zijn embargo tegen Iran niet krijgt, zou hij er waarschijnlijk niet op tegen zijn als de Iraanse kerncentrales in aanbouw opnieuw gebombardeerd worden, zodat de Iraniërs hun olie zouden moeten verbruiken in plaats van het te verkopen in euros.

En welke rol speelt het Verenigd Koninkrijk in deze EU-delegatie? Het VK staat altijd aan de kant van de VS. Het heeft niet gekozen voor de euro. Het belang van de IPE-oliemarkt, die in symbiose speelt met de NYMEX, is daarvoor veel te groot. Ook heeft het VK geen belang bij de Iraanse olieverkoop in euros. Tony Blair en George W. Bush onderhielden in die periode intensieve contacten. Afgezien van haar eigen belangen in de verrijkings-industrie, blijkt het VK vooral het loopjongetje van het Witte Huis te zijn.

De toon van de gesprekken van de E3 met Iran is niet een toon die je normaal zou verwachten tussen handelspartners, die hun relaties willen verbeteren. De verslagen van de discussies zijn lange litanieën met verplichtingen, die de E3 meent Iran te moeten opleggen. Iran wordt behandeld als de stoute schooljongen, die hoe dan ook zal moeten gehoorzamen. [20]

In januari 2006 dreigde de Franse president Chirac in verdekte termen met een nucleaire aanval tegen Iran. Het dreigen met een nucleaire aanval is in strijd met het Non-ProliferatieVerdrag.

Rusland en China

Om een VN-resolutie met sancties tegen Iran te bereiken moesten de VS, Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk ervoor zien te zorgen, dat Rusland en China hun veto-recht niet zouden gebruiken. Omdat Rusland en China ook landen met verrijkings-installaties zijn, leek dat gemakkelijk, maar mislukte tot nu toe. Rusland en China willen geen militaire interventie tegen Iran.

Rusland heeft nog grote fossiele energievoorraden. Sinds de ramp in Chernobyl in 1986 heeft het land geen nieuwe reactor gebouwd. (Daar gaat nu snel verandering in komen.) Zij heeft geen belang bij een nieuwe VS-invasie in het Midden-Oosten.

China heeft goede relaties met Iran voor de levering van gas en olie in de komende decennia. Als het Iran wil laten vallen, zal ze alternatieven moeten voorzien om aan haar hoge energiebehoefte te kunnen voldoen. Ook China lijkt de agressieve stellingnamen van de VS en de E3 niet te delen.

Waaron wil Iran kernenergie?

 

Het lijkt misschien vreemd, dat een land, dat over olie beschikt, kernenergie wil. Iran exporteert olie, maar importeert geraffineerde olie-producten. Deze zijn nodig voor verlichting, verwarming, transport en industrie van de groeiende bevolking. Voor veel Iraniërs zou de echte prijs van deze producten te hoog zijn. Daarom worden ze goedkoop verkocht, met verlies voor de Iraanse schatkist. De overstap op electriciteit moet voorzien in betaalbare energie voor het hele land. Iran heeft de opbrengsten van haar olie-exporten nodig voor het bekostigen van de import van veel andere produkten die het land nodig heeft. Daarom raffineert en consumeert Iran haar olie niet zelf.

 

Is verrijking in landen zonder kernwapens gevaarlijk?

Natuurlijk uranium bevat 0,7 procent van U-235 atomen, tegen 99,3 procent van overwegend U-238 atomen. Om het als nucleaire brandstof te gebruiken, moet het gedeelte U-235 atomen verhoogd worden tot 3 a 5 procent. Om dit te bereiken, moet de uranium eerst gezuiverd worden en omgezet worden in een gas. In deze vorm kunnen lange rijen centrifuges een paar van de zwaardere U-238 uitfilteren in een lang en energieverslindend proces. De risico’s in het verrijkingsproces zijn die van de chemische industrie en niet zo zeer de lage straling. Dit uranium is ongeschikt om bommen van te maken. Voor bommen heb je een verrijking van minimaal 90 procent nodig. [21] Wanneer een land, zoals bijvoorbeeld Iran, zou besluiten om zulk hoog verrijkt uranium te ontwikkelen, zou het 3 tot 5 jaar kunnen duren om voldoende te produceren voor een bom. Bovendien, volgens de wetenschappers, zijn hier veel grotere installaties voor nodig. De vaak herhaalde, maar foute opvatting, dat men ongemerkt hoog verrijkt uranium zou kunnen produceren in een civiele verrijkingsinstallatie, dient nu Bush’ stelling, dat de verrijking in de handen van kernwapen-landen zou moeten blijven.

Geboorte van een nieuwe wereldorde

Het idee om verrijkingscapaciteiten te beperken tot de landen die ze momenteel al hebben is niet nieuw. De beschuldigingen tegen Iran, de succesvolle misleiding van journalisten, politici en diplomaten hebben de ideale omstandigheden gecreëerd om de realisatie van de plannen te versnellen. Het idee verscheen in een brochure van de VN in 2004. [22] Toen was het nog in de vorm van een oproep voor een vrijwillig en in de tijd beperkt moratorium om geen nieuwe installaties te bouwen voor de verrijking en verwerking van uranium. In februari 2005 werd het idee door de VN verder uitgewerkt als de Multilaterale Nucleaire Aanpak, in het engels: Multilateral Nuclear Approach (MNA) [23]. Reeds in april 2005 stelde de Japanse VN-ambassadeur Kenzo Oshima de vraag, “of de NMA niet onterecht beperkingen oplegde aan het vreedzame gebruik van kernenergie door niet-kernwapen staten, die hun nucleaire activiteiten uitvoeren op een betrouwbare en transparente manier, in overeenstemming met hun verplichtingen in het kader van het Non-Proliferatie Verdrag.”

Op 6 februari 2006 maakte het Department of Energy van de VS haar versie van het idee bekend in hun plan voor het Global Nuclear Energy Partnership (GNEP). De volgende dag, op de Oarai Conferentie in Japan, wordt dit GNEP gepresenteerd als een idee van het hoofd van de IAAE, ElBaradei, en een voorstel van Bush. [24] En natuurlijk mag het bij zo’n subliem idee niet aan glans ontbreken. Dus, enkele dagen later, complimenteert het Department of Energy van de VS zichzelf als volgt: “Tenslotte zal de partnerschap regeling tussen brandstof-cyclus staten en alleen-reactor staten, zoals deze door het GNEP beoogd wordt, er toe bijdragen de wereld te voorzien van schone electrische stroom, door de naties zonder brandstof-cyclus een aantrekkelijk geprijsde, betrouwbare toegang te bieden tot nucleaire brandstof, in ruil voor hun verplichting afstand te doen van de ontwikkeling van verrijkings- en recycling-technologieën.”

Bedenkelijke elementen

De nieuwe wereldorde komt in de vorm van nieuwe veiligheidsregels binnen het controlesysteem van de IAAE. Wanneer we kijken naar de geest van het Additionele Protocol, dan moeten we niet rekenen op gelijke rechten of eerlijke verhoudingen.

Binnen de landen van het Non-ProliferatieVerdrag hebben alleen de kernwapenlanden, plus Duitsland, Nederland en Japan verrijkingsinstallaties. [25] De overige lidstaten zouden het recht uranium te verrijken moeten opgeven. In ruil daarvoor krijgen ze de plechtige belofte van de kernwapenstaten, dat deze laatste altijd nucleaire brandstof zullen leveren. Beloftes? Waren dit niet de landen die in 1968 beloofd hadden hun kernwapens te zullen ontmantelen? Zoals we weten hebben ze hun woord nog steeds niet gehouden. Erger nog, Frankrijk heeft zelfs een nieuwe generatie kernwapens ontwikkeld, die “laagdrempelig” is en de stap naar een kernoorlog makkelijker moet maken. Nog in 2006 hebben de VS en Frankrijk hun kernwapenarsenaal gebruikt om de wereld te bedreigen. En nu zouden niet-kernwapen landen nog meer rechten op moeten geven en afhankelijk moeten worden van IAAE’s club van nucleaire brandstof leveranciers?

Om niet-kernwapen landen te verleiden, belooft dit plan lagere electriciteits-prijzen. De reeds bestaande verrijkingsinstallaties zouden twee maal zoveel capaciteit hebben als de wereld nodig heeft. Door de bouw van nieuwe installaties te verhinderen, zou beter gebruik kunnen worden gemaakt van de bestaande installaties. En dus zou de prijs van verrijkt uranium, en daarmee de prijs van electriciteit dalen… Moeten we die woorden geloven? De verrijkingsindustrie wordt niet gedreven door het belang om ’s werelds electriciteitsprijzen te doen dalen. Ondanks de voorgewende over-capaciteit zijn de Europeanen druk doende om hun productie-capaciteiten in het Verenigd Koninkrijk, Nederland en Duitsland fors uit te breiden. Zij streven naar een groter marktaandeel voor meer winst! En wanneer door de nieuwe IAAE-regels geen nieuwe concurrenten op de markt toegelaten worden, dan kan dit alleen maar leiden tot excessieve prijzen van verrijkt uranium, en dus van electriciteit.

De nieuwe plannen voorzien een sterk gereguleerd en nauw gecontroleerd distributiesysteem voor brandstofleveringen. De IAAE zou de tussenpersoon worden tussen brandstof producerende en brandstof consumerende leden. Op het eerste gezicht lijkt dat misschien een betrouwbare constructie, omdat de IAAE een VN-orgaan is. De IAAE is echter ook de politieman in het systeem. Ik denk niet dat het wijs is om politieagenten handel te laten drijven met de partijen die zij moeten inspecteren. Bovendien is de VN niet een of ander integere regering, die in staat zou zijn de onpartijdigheid van haar politiemensen te garanderen.

De plannen voor het distributiesysteem voorzien minimale nationale voorraden en gezamenlijke regionale buffervoorraden in verschillende “gastheer”-landen. Vreemd, niet waar? Het doel van minimale voorraden binnen de landen kan nauwelijks verdedigd worden als een veiligheidsmaatregel. Zelfs met gigantische voorraden van 3,5 procent verrijkt uranium kun je geen kernwapen maken. Waarom zou de IAAE willen, dat landen slechts over minimale voorraden kunnen beschikken? Ik ben bang, dat daar maar één aannemelijk antwoord op is: om de niet-kernwapen landen in een ijzeren greep te houden. Dat is heel wat macht voor onze nucleaire waakhond. Deze macht gaat heel wat verder dan voor zijn inspecties noodzakelijk is. Dit is pure macht om de soevereiniteit van naties buiten spel te zetten. Wanneer een natie iets doet, dat de waakhond of zijn baas niet wil, kan de brandstofkraan eenvoudig dicht gedraaid worden om onmiddellijke onderwerping te bewerkstelligen. Het riekt naar dictatuur op wereld-niveau. En natuurlijk, de brandstofleveranciers zullen nooit de dupe zijn. Die produceren hun eigen brandstof.

In theorie is de baas van de IAAE de VN. Maar werkt dat zo in de praktijk? De IAAE heeft een moeilijke taak, omdat zij rekening moet houden met spanningen en belangenconflicten tussen leden van het Non-ProliferatieVerdrag. De onafhankelijkheid van de IAAE ten aanzien van nationale belangen staat permanent onder druk. Haar beperkte budget noopt haar keuzes te maken, die beïnvloed worden door de conflicten die zich voordoen. Tijdens het embargo tegen Irak zagen we, hoe de IAAE gek gemaakt werd door Bush, die telkens meer en intensievere controles in Irak eiste. De waakhond werd er keer op keer op uit gestuurd om zeker te zijn, dat Irak veilig kon worden binnen gevallen. Ofschoon de IAAE verplicht is vertrouwelijke informatie uit haar inspecties geheim te houden, ontving het leger van de VS deze vertrouwelijke informatie permanent, en gebruikte deze bij de voorbereiding van haar invasie. (En tenslotte, om Irak binnen te vallen, zette Bush de VN-Veiligheidsraad buiten spel…)

Bij de IAAE-inspecties in Iran zien we hetzelfde gebeuren. Bush schreeuwt en de hond rent achter de stok aan. 

De regels van de nieuwe wereldorde worden gepresenteerd als “een idee van ElBaradei en een voorstel van Bush”. Ik neem aan dat beide plannen, IAAE’s Multi-National Approach (NMA) en Bush’ Global Nuclear Energy Partnership (GNEP), samen zullen smelten tot een versie die door de VS gedicteerd wordt.

Natuurlijk is het een strategisch hoogstandje om alle niet-kernwapen landen in een ijzeren greep te krijgen, zodra zij verslaafd raken aan kernenergie. Maar er zijn nog veel meer voordelen voor de nucleaire brandstofleveranciers. Onder de paraplu van de IAAE zal de markt totaal gereguleerd zijn. Alle producenten werken samen in dezelfde organisaties en allen zullen geïnteresseerd zijn in de hoogst mogelijke winst. Samen zullen zij de prijs voor de nucleaire brandstof in de wereld bepalen. Zoals nu de olieprijzen in de wereld bepaald worden op de marktplaatsen van IPE en NYMEX, zullen de nucleaire brandstof prijzen door een kleine elite bepaald worden.

Nu komt het heikele punt. Nucleaire brandstof moet betaald worden. De vraag is: in welke valuta (of valuta’s) zal de klant moeten betalen? Deze valuta’s zullen de meest gevraagde valuta’s ter wereld worden. Je kunt het vergelijke met de dollar van vandaag.

Het lijkt erop, dat deze valuta’s nog niet beslist zijn. Maar, als elke brandstofleverancier in zijn eigen valuta betaald wil worden, zal wereldwijd de vraag toenemen naar Japanse yens, Chinese Yuan renminbi, Russische roebels, euro’s, Engelse pounds en US-dollars. Er zal vermoedelijk een voorkeurvolgorde ontstaan, gerelateerd aan de hoeveelheid nucleaire brandstof, die elk van de producenten kan leveren. Elk van deze landen zal de voordelen kennen, die gekoppeld zijn aan het leveren van geld aan het buitenland. Natuurlijk, op de lange duur zal elk van deze landen ook de negatieve effecten op haar economie te verduren krijgen, en, na een aantal decennia haar munt in elkaar laten klappen om van de torenhoge buitenlandse schulden af te komen. Dat is, in het kort, wat er kan gebeuren wanneer iedere leverancier betaling in zijn eigen valuta eist.

Echter, het feit dat het plan vermeldt dat de IAAE de tussenpersoon tussen leveranciers en klanten moet worden, kan er op wijzen, dat de IAAE zal bepalen in welke valuta betaald moet worden. Bush hoopt beslist, dat dat de dollar zal zijn. Wanneer nucleaire brandstof uitsluitend in dollars betaald moet worden, dan zal de vraag naar dollars, en daarmee de overheersing van de VS, nog voor tientallen jaren verzekerd zijn.

Het theater van de VN

Met een project voor een nieuwe wereldorde, dat discreet op de achtergrond voorbereid is, hebben we nu een anti-Iraanse alliantie van de VS en E3. Zij ruiken de mogelijkheid voor een coup om de wereldmarkt voor nucleaire brandstof in te pikken. Om te slagen hebben zouden ze slechts één of ander wettelijk sausje nodig hebben over hun verbod uranium te verrijken, met Iran als voorbeeld. En een resolutie van de VN-veiligheidsraad zou voldoende zijn, als deze het standpunt van de IAAE legitimeert, dat het landen kan verbieden uranium te verrijken.

Natuurlijk zouden zij het Iran dan onmogelijk maken om in het Non-proliferatieverdrag te blijven. Om te slagen, moeten zij behoedzaam te werk gaan om ervoor te zorgen, dat Iran het verdrag niet verlaat voordat een resolutie met succes is aangenomen. Want, als Iran het verdrag eerder verlaat, is er geen reden meer voor een resolutie. Landen die geen deel uitmaken van het Non-Proliferatie Verdrag, zoals Israel, India, Pakistan, Cuba en Brazilië zijn vrij uranium te verrijken en te doen wat ze willen.

De vraag is: zullen de VS en de E3 er in slagen Rusland en China te verleiden?

In het geval dat deze overval door de kernwapenstaten zou lukken, zou het vermoedelijk tot enorme spanningen binnen het Non-Proliferatie Verdrag leiden. De organisatie zou al zijn geloofwaardigheid kunnen verliezen en veel niet-kernwapen landen zien vertrekken. Het resultaat zou wel eens het tegenovergestelde kunnen zijn van de bedoeling van het verdrag.

Ontwikkelingen sinds deze publikatie:

 

Mei 2007: Rusland heeft een overeenkomst getekend met de VS, China, Frankrijk en Japan om een samenwerking te verkennen voor de ontwikkeling van niet-militaire nucleaire programma's rond de wereld. De volksvertegenwoordigers van de VS hebben een wet aangenomen voor het oprichten van een internationale nucleaire brandstofbank. [26]

 

References and sources:

[1] Leden van het Non-Proliferatie Verdrag: http://www.carnegieendowment.org/files/Tracking_Ch02map.pdf

[2] Tekst van het Non-Proliferatie Verdag: http://disarmament2.un.org/wmd/npt/npttext.html (See article IV)

[3] Overeenkomst IAAE-Iran: http://www.iaea.org/Publications/Documents/Infcircs/Others/infcirc214.pdf

 [4] Nucleaire geschiedenis van Iran: http://www.nti.org/e_research/profiles/1825_1826.html

 [5] Toenemende oppositie tegen de sjah: http://www.countriesquest.com/middle_east/iran/history/growing_opposition_to_the_sjah.htm

[6] Mossadeq:  http://www.iranchamber.com/history/oil_nationalization/oil_nationalization.php  

[6a] Israelian attack on Irakian power plant in 1981:  http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/june/7/newsid_3014000/3014623.stm

[7]  60 procent afhankelijkheid van geïmporteerde olie: http://www.bloomberg.com/apps/news?pid=10000087&sid=ar4D7HVGikXo&refer=top_world_news  

[8] 130 gram uranium: http://www.fas.org/nuke/guide/iran/iaea0603.html (last line)  

[9] Artikel 37 van IAAE’s overeenkomst met Iran:  http://www.iaea.org/Publications/Documents/Infcircs/Others/infcirc214.pdf  

[10] Hoe kan de dollar in Iran in elkaar klappen? http://www.studien-von-zeitfragen.net/Zeitfragen/__Collapse_in_Iran/__collapse_in_iran.html  

[11] Fred Eckhard maakt de toestemming van de VN voor de Iraakse overstap op de euro bekend: http://www.un.org/News/briefings/docs/2000/20001031.db103100.doc.html  

[12] Statistieken van Iraakse olie-exporten in euro’s: http://www.un.org/Depts/oip/background/oilexports.html  

[13] Colin Nunan, Petrodollar or Petroeuro: http://www.feasta.org/documents/review2/nunan.htm  

[13a] Grafieken over de historie van dollarkoersen: http://www.studien-von-zeitfragen.net/Zeitfragen/__Collapse_in_Iran/__collapse_in_iran.html  

[14] Waarschuwing van het IMF, dat de dollar in elkaar dreigt te klappen: http://news.bbc.co.uk/1/hi/business/2097064.stm  

[15] Dollar koersen, historische gegevens: http://fx.sauder.ubc.ca/data.html  

[16] Financial Times, 5 juni 2003  

[17] Oil markets, voorbeeld: http://www.nationalreview.com/nrof_leuffer/leuffer200410010726.asp

(N.B.: Speculatie en angst kunnen, per definitie, beïnvloed worden.)  

[17a] Gedrukt is eigenlijk niet geheel juist. Het meeste geld is tegenwoordig giraal en bestaat slechts als cijfertjes op bankrekeningen.  

[17b]  Over de effecten van oliehandel in dollars en euros, zie http://www.studien-von-zeitfragen.net/Zeitfragen/__Collapse_in_Iran/__collapse_in_iran.html  

[18] Iranian Oil Bourse Mei 2006: http://www.iribnews.ir/Full_en.asp?news_id=212013&n=32  

[18a] Russian Oil Bourse: http://en.rian.ru/russia/20060510/47915635.html  and http://en.rian.ru/russia/20060522/48434383.html (Voor effecten op de dollar, zie [10])  

[19] GNEP:  http://www.gnep.energy.gov/  

[20] E3 rapport: http://www.iaea.org/Publications/Documents/Infcircs/2005/infcirc651.pdf  

[21] Uranium verrijking: http://www.uic.com.au/nip33.htm  

[22] UN brochure 2004: http://www.un.org/secureworld/brochure.pdf  

[23] NMA expert group Februari 2005: http://www.iaea.org/OurWork/ST/NE/NENP/NPTDS/Downloads/SMR_CRP1_SRWOSR/2005/RCM1/Add%20materials/mna-2005_web.pdf  

[24] ElBaradei’s idee en Bush’ voorstel. 7 februari, 2006: http://www.jaea.go.jp/04/np/documents/sym05_01_endo_en.pdf  

[25] Kaart van ‘s werelds nucleaire tankstations: http://www.wise-uranium.org/umaps.html?set=enr  

[26] Developments since publication of this article: http://www.easybourse.com/Website/dynamic/News.php?NewsID=205659&lang=fra&NewsRubrique=2&pageliste=

Leesvoer:

Petrodollar Warfare: Dollars, Euros and the Upcoming Iranian Oil Bourse,

William R. Clark

(5 augustus 2005)

http://usa.mediamonitors.net/content/view/full/17450

 

Killing the dollar in Iran,

Toni Straka,

"With the world facing a daily bill of roughly $5.5 billion for crude oil at current price levels,"

http://www.atimes.com/atimes/Global_Economy/GH26Dj01.html

 

America's Foreign Owners,

http://www.thetrumpet.com/index.php?page=article&id=1712

 

The Proposed Iranian Oil Bourse,

Krassimir Petrov, Ph. D., January 17, 2006

http://www.321gold.com/editorials/petrov/petrov011706.html

 

Trading oil in euros - does it matter?

Cóilín Nunan,

Published on 30 Jan 2006 by Energy Bulletin.

http://www.energybulletin.net/12463.html

 

Mei 2006/Maart 2007

 

De auteur is bereikbaar via www.courtfool.info .

Als u wenst, kunt u het artikel kopiëren, doorsturen of publiceren in kranten of op het internet.